Balkonkrachtcentrales & kleinschalige opslag
Balkonkrachtcentrales – vaak ook stekkerklare of plug-in-zonnepanelen genoemd – maken het eenvoudig om zelf stroom op te wekken, ook in huurwoningen en appartementen. Hieronder vindt u de belangrijkste informatie over montage, wettelijke voorwaarden in Nederland en Vlaanderen en passende kleinschalige opslagsystemen. Met powerstations als mobiele opslag wordt ook het bewaren en flexibel gebruiken van zonnestroom eenvoudig.
Powerstations: de alles-in-één-oplossing
Het Zwitsers zakmes voor balkonkrachtcentrales: opbouw, componenten en integratie.
Powerstations: De alles-in-één-oplossing voor zonne-energie lezen →Markt & koopadvies
Marktleiders, prijsontwikkeling en koopaanbevelingen voor thuisbatterijen en powerstations.
Marktanalyse 2025: Batteriesystemen en powerstations lezen →Technologische basis
LFP, NMC, lood-zuur en solid-state-batterijen – welke technologie past bij welke toepassing?
Batterijtechnologieën vergeleken: lithium, lood en solid-state lezen →Wettelijk kader (2025)
De regels voor balkonkrachtcentrales verschillen per land. Hieronder een beknopt overzicht voor Nederland en Vlaanderen (België). Let op: controleer altijd de actuele stand van zaken bij uw netbeheerder of overheid, omdat regelgeving regelmatig wordt bijgewerkt.
Nederland
In Nederland vallen balkon- en plug-in-zonnepanelen onder kleine zonne-energiesystemen op de eigen aansluiting. Er is (nog) geen aparte landelijke “balkonkrachtcentrale-wet”, maar de volgende punten zijn in de praktijk relevant:
| Regel / aandachtspunt | Richtwaarde / toelichting |
|---|---|
| Max. omvormervermogen voor saldering | Tot 3 × 80 A aansluiting: salderingsregeling voor alle teruggeleverde kWh (zolang de salderingsregeling bestaat). Geen specifieke 600/800 W-grens zoals in Duitsland. |
| Aansluiting | Bij voorkeur via een vaste groep in de meterkast met eigen installatieautomaat. Stekkeroplossingen (Schuko) worden door veel netbeheerders en installateurs afgeraden; gebruik bij voorkeur een vaste aansluiting of een speciale energiestekker (Wieland) volgens NEN 1010. |
| Normen & veiligheid | Installatie volgens NEN 1010 (Laagspanningsinstallaties) en NEN-EN-IEC 62446 (PV-systeemdocumentatie en inspectie). Omvormers moeten voldoen aan EN 50549-1 / NEN-EN 50549-1 (aansluiting op laagspanningsnet). |
| Melding bij netbeheerder | Aanmelding van de PV-installatie via het landelijke portaal energieleveren.nl (verplicht voor alle PV-systemen die terugleveren, ook kleine plug-in-systemen). |
| Energielabel / EPBD | Kleine plug-in-systemen veranderen het energielabel van de woning meestal niet automatisch. Voor een nieuw energielabel wordt de PV-installatie meegenomen volgens de NTA 8800 (bepaling energieprestatie gebouwen). |
| Subsidies | Geen landelijke aanschafsubsidie voor kleine PV-systemen. Voordeel: sinds 2023 is de btw op zonnepanelen op of bij woningen 0%, dus ook interessant voor kleine balkonopstellingen. Gemeenten kunnen incidenteel eigen regelingen hebben. |
Vlaanderen (België)
In Vlaanderen worden balkonkrachtcentrales beschouwd als kleine decentrale productie-eenheden. De belangrijkste punten:
| Regel / aandachtspunt | Richtwaarde / toelichting |
|---|---|
| Max. omvormervermogen voor prosumententarief | Tot 10 kVA omvormervermogen bij een aansluiting ≤ 10 kVA. Voor digitale meters geldt geen klassiek prosumententarief meer, maar nettarieven op basis van afname. Geen specifieke 600/800 W-grens. |
| Aansluiting | Aansluiting volgens AREI (Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties). Een vaste aansluiting via een aparte kring is technisch de voorkeursoplossing; stekkeroplossingen zijn enkel toegestaan als ze AREI-conform zijn en met geschikte contactdozen/beveiliging. |
| Normen & veiligheid | PV-installaties moeten voldoen aan EN 50549-1 en relevante delen van het AREI. Voor ingebruikname kan een keuring door een erkend keuringsorganisme vereist zijn, ook bij kleine systemen als ze in de vaste installatie geïntegreerd worden. |
| Melding bij netbeheerder | Verplichte melding van de productie-installatie bij de distributienetbeheerder (Fluvius) via het digitale loket. Dit geldt ook voor kleine PV-installaties die terugleveren. |
| EPC / energieprestatie | PV-installaties worden meegenomen in het EPC voor residentiële gebouwen. Kleine plug-in-systemen die niet vast geïntegreerd zijn, worden niet altijd als gebouwgebonden installatie beschouwd; dit kan per situatie verschillen. |
| Subsidies & steun | Geen specifieke subsidie enkel voor balkonkrachtcentrales. Wel kunnen algemene steunmechanismen voor PV gelden, zoals de Mijn VerbouwPremie voor bepaalde renovaties en energie-efficiëntiemaatregelen (vooral bij grotere, gebouwgebonden systemen). Voor kleine plug-in-systemen is de financiële steun meestal beperkt, maar de zelfconsumptie levert direct een lagere stroomfactuur op. |