Subsidies voor warmtepompen 2026: Optimaal profiteren van overheidssteun in Duitsland
Wie in 2026 een warmtepomp laat installeren in Duitsland, kan tot 70 % van de subsidiabele kosten als subsidie ontvangen – bij een eengezinswoning tot 21.000 €. De federale subsidie voor energie-efficiënte gebouwen (BEG – Bundesförderung für effiziente Gebäude) combineert een basissubsidie met meerdere bonussen, afgestemd op de individuele situatie van de aanvrager.
Dit artikel legt alle subsidiecomponenten uit, toont met concrete rekenvoorbeelden wat er daadwerkelijk wordt uitgekeerd en begeleidt stap voor stap door het aanvraagproces bij de KfW.
Overzicht van de subsidiestructuur: BEG, KfW en BAFA
De verwarmingssubsidie in Duitsland loopt sinds 2024 via de federale subsidie voor energie-efficiënte gebouwen (BEG). Binnen de BEG zijn twee instanties verantwoordelijk:
- KfW (Kreditanstalt für Wiederaufbau): Verantwoordelijk voor de subsidiëring van nieuwe verwarmingssystemen, inclusief warmtepompen – via het programma KfW 458 (subsidie) en KfW 358/359 (aanvullend krediet).
- BAFA (Bundesamt für Wirtschaft und Ausfuhrkontrolle): Verantwoordelijk voor individuele maatregelen zoals isolatie, verwarmingsoptimalisatie, hydraulische balancering en netaansluiting.
Voor de installatie van een warmtepomp is dus de KfW het juiste aanspreekpunt. Het BAFA komt in beeld wanneer er aanvullend wordt geïsoleerd of het verwarmingssysteem wordt geoptimaliseerd.
Belangrijk: De BEG-subsidierichtlijn geldt tot minstens 2029. In juni 2026 plant de Duitse federale regering een herziening van de verwarmingswet (GEG – Gebäudeenergiegesetz), maar de subsidies daarna worden pas in 2029 opnieuw geregeld.
De vier subsidiecomponenten in detail
De KfW-subsidie voor warmtepompen (programma 458) bestaat uit een basissubsidie en drie mogelijke bonussen. De bonussen zijn deels combineerbaar, maar het totale subsidiepercentage is beperkt tot 70 %.
1. Basissubsidie: 30 %
De basissubsidie bedraagt 30 % van de subsidiabele kosten en staat open voor alle soorten eigenaren – zelfbewoners, verhuurders en verenigingen van eigenaren (WEGs). Ze is inkomensafhankelijk.
Voorwaarde: De warmtepomp moet een minimale seizoensprestatiefactor (JAZ – Jahresarbeitszahl) van 3,0 bereiken.
2. Klimaatsnelheidsbonus: +20 %
De klimaatsnelheidsbonus beloont de snelle overstap van fossiele verwarmingssystemen. Hij bedraagt 20 % voor aanvragen tot eind 2028.
Voorwaarden:
- Alleen voor zelfbewonende eigenaren
- Er moet een functionerend fossiel verwarmingssysteem worden vervangen (olie, gas, kolen, nachtspeicherverwarming)
- Bij gas- en biomassa-installaties moet de verwarming ouder dan 20 jaar zijn
Degressie: De bonus daalt planmatig elke twee jaar met 3 procentpunten:
| Periode | Klimaatsnelheidsbonus |
|---|---|
| Tot 31.12.2028 | 20 % |
| 2029–2030 | 17 % |
| 2031–2032 | 14 % |
| 2033–2034 | 11 % |
| 2035–2036 | 8 % |
| Vanaf 2037 | vervalt |
Wie de aanvraag vóór eind 2028 indient, verzekert zich van de volledige bonus van 20 %.
3. Inkomensbonus: +30 %
De inkomensbonus richt zich op huishoudens met een laag inkomen en bedraagt 30 %.
Voorwaarden:
- Alleen voor zelfbewonende eigenaren
- Het belastbaar huishoudinkomen mag 40.000 € per jaar niet overschrijden
- Bewijs via de inkomstenbelastingaanslag (maximaal 2 jaar oud)
4. Efficiëntiebonus: +5 %
De efficiëntiebonus bevordert bijzonder milieuvriendelijke of efficiënte warmtepomptechnologieën en bedraagt 5 %.
In aanmerking komen warmtepompen die:
- een natuurlijk koudemiddel gebruiken (bijv. propaan R-290 of CO₂ R-744), of
- water, bodem of afvalwater als warmtebron benutten (brine-water, water-water)
Lucht-water-warmtepompen met synthetisch koudemiddel ontvangen de efficiëntiebonus alleen bij gebruik van een natuurlijk koudemiddel. De efficiëntiebonus is ook beschikbaar voor verhuurders.
Maximale subsidiehoogte
Subsidiabele kosten
De subsidiabele investeringskosten zijn per wooneenheid begrensd:
| Gebouwtype | 1e wooneenheid | 2e–6e wooneenheid | Elke volgende |
|---|---|---|---|
| Eengezinswoning | 30.000 € | – | – |
| Meergezinswoning | 30.000 € | elk 15.000 € | elk 8.000 € |
Maximale bedragen bij 70 % subsidie
| Gebouw | Subsidiabele kosten | Maximale subsidie (70 %) |
|---|---|---|
| Eengezinswoning | 30.000 € | 21.000 € |
| Tweegezinswoning | 45.000 € | 31.500 € |
| 6-eenheden MGW | 105.000 € | 73.500 € |
Let op de begrenzing: Het totale subsidiepercentage kan niet boven 70 % uitkomen. Wie basissubsidie (30 %), klimaatbonus (20 %) en inkomensbonus (30 %) optelt, komt rekenkundig op 80 % – maar er wordt maximaal 70 % uitgekeerd.
Rekenvoorbeelden
Voorbeeld 1: Gezin met gemiddeld inkomen
Een gezin (inkomen 55.000 €) vervangt hun 22 jaar oude gasverwarming door een lucht-water-warmtepomp. Investeringskosten: 30.000 €.
| Subsidiecomponent | Percentage | Bedrag |
|---|---|---|
| Basissubsidie | 30 % | 9.000 € |
| Klimaatsnelheidsbonus | 20 % | 6.000 € |
| Inkomensbonus | – | 0 € |
| Efficiëntiebonus | – | 0 € |
| Totale subsidie | 50 % | 15.000 € |
Eigen bijdrage: 15.000 €
Voorbeeld 2: Huishouden met laag inkomen
Een gepensioneerd echtpaar (inkomen 32.000 €) vervangt een 25 jaar oude olieverwarming door een brine-water-warmtepomp. Investeringskosten: 45.000 €, waarvan subsidiabel: 30.000 €.
| Subsidiecomponent | Percentage | Bedrag |
|---|---|---|
| Basissubsidie | 30 % | 9.000 € |
| Klimaatsnelheidsbonus | 20 % | 6.000 € |
| Inkomensbonus | 30 % | 9.000 € |
| Efficiëntiebonus (aardwarmte) | 5 % | 1.500 € |
| Berekend | 85 % | 25.500 € |
| Begrensd op 70 % | 70 % | 21.000 € |
Eigen bijdrage: 24.000 € (waarvan 15.000 € boven de subsidiegrens)
Voorbeeld 3: Verhuurder
Een verhuurder vervangt de verwarming in een meergezinswoning met 4 eenheden. Investeringskosten: 60.000 €, subsidiabel: 75.000 € (30.000 + 3 × 15.000).
| Subsidiecomponent | Percentage | Bedrag |
|---|---|---|
| Basissubsidie | 30 % | 18.000 € |
| Efficiëntiebonus (naturl. koudemiddel) | 5 % | 3.000 € |
| Totale subsidie | 35 % | 21.000 € |
Verhuurders hebben geen recht op de klimaat- of inkomensbonus. Het subsidiepercentage bedraagt daarom maximaal 35 %.
KfW-aanvullend krediet: KfW 358 en 359
Naast de subsidie biedt de KfW voordelige aanvullende kredieten aan:
| Programma | Doelgroep | Rente (eff.) | Max. krediet |
|---|---|---|---|
| KfW 358 | Zelfbewoners, inkomen ≤ 90.000 € | 0,01–1,87 % | 120.000 €/WE |
| KfW 359 | Verhuurders en hoger inkomen | 3,69–3,78 % | 120.000 €/WE |
Voordelen van het aanvullend krediet:
- Looptijd tot 35 jaar
- Rentevaste periode tot 10 jaar
- Vervroegde aflossing zonder boete in de eerste 10 jaar
- Combineerbaar met de KfW 458-subsidie
Het KfW 358-krediet is bijzonder aantrekkelijk voor lage inkomens: met een rente van minder dan 2 % en tot 120.000 € kredietsom kan de volledige investering inclusief begeleidende maatregelen worden gefinancierd.
Fiscaal alternatief: §35c EStG
Wie geen KfW-subsidie aanvraagt, kan de kosten alternatief fiscaal aftrekken – volgens §35c van de Duitse inkomstenbelastingwet (EStG):
| Kenmerk | Details |
|---|---|
| Aftrek | 20 % van de kosten, verdeeld over 3 jaar (7 % – 7 % – 6 %) |
| Max. subsidiabele kosten | 200.000 € per woongebouw |
| Max. belastingvoordeel | 40.000 € |
| Geldigheid | Tot 2029 |
| Combineerbaar met KfW? | Nee – óf subsidie óf belastingvoordeel |
De fiscale variant loont vooral voor eigenaren met een hoog inkomen die geen inkomensbonus zouden ontvangen en wier investeringskosten de 30.000-€-grens van de KfW aanzienlijk overschrijden.
Welke warmtepompen worden gesubsidieerd?
In principe subsidieert de KfW alle gangbare warmtepomptypes:
| Type | Basissubsidie | Efficiëntiebonus mogelijk? |
|---|---|---|
| Lucht-water | 30 % | Alleen met natuurlijk koudemiddel |
| Lucht-lucht | 30 % | Alleen met natuurlijk koudemiddel |
| Brine-water (aardwarmte) | 30 % | Ja (bodem als bron) |
| Water-water (grondwater) | 30 % | Ja (water als bron) |
Niet subsidiabel zijn gaswarmtepompen en apparaten met een JAZ onder 3,0.
Nieuwe geluidseis vanaf 2026
Sinds 1 januari 2026 gelden aangescherpte geluidsnormen voor subsidiabele warmtepompen. Gesubsidieerde apparaten moeten 10 decibel stiller zijn dan de grenswaarden van de TA Lärm (Duitse geluidsrichtlijn). Voor warmtepompen met 6–12 kW vermogen betekent dit een bovengrens van 60 dB (voorheen 65 dB). De meeste huidige merkapparaten voldoen aan deze eis; bij oudere modellen of goedkope importapparaten dient het productblad te worden gecontroleerd.
Aanvraag stap voor stap
Het proces bij de KfW volgt een vast schema. De meest voorkomende fout: het opdracht geven aan de installateur vóór de aanvraag – dit leidt tot volledig verlies van de subsidie.
1. Energieadviseur inschakelen
Een energie-efficiëntie-expert (EEE) uit de lijst van energie-efficiëntie-experts is verplicht. De adviseur stelt het technische projectbewijs (TPN) op, dat nodig is voor de aanvraag. Kosten: 300–800 €.
2. Offerte aanvragen – maar nog niet opdracht geven
Laat een gedetailleerde offerte opstellen door het gespecialiseerde installatiebedrijf. Onderteken nog geen opdracht. Het offertebedrag wordt in de KfW-aanvraag opgegeven.
3. KfW-aanvraag online indienen
Registreer u op het portaal Meine KfW en dien de aanvraag in voor het programma 458. Benodigde documenten:
- Technisch projectbewijs (TPN) van de energieadviseur
- Offerte van de installateur
- Inkomstenbelastingaanslag (alleen bij inkomensbonus)
- Eigendomsbewijs
4. Toekenningsbesluit afwachten
De KfW beoordeelt de aanvraag en geeft een toekenningsbesluit af. Pas daarna mag de opdracht aan de installateur worden gegeven.
5. Installatie laten uitvoeren
Na ontvangst van het toekenningsbesluit geeft u opdracht aan het gespecialiseerde bedrijf. De hydraulische balancering is verplicht en moet in het kader van de installatie worden uitgevoerd.
6. Besteedingsbewijs indienen
Na afronding van de werkzaamheden dient de energieadviseur het besteedingsbewijs in bij de KfW. De facturen moeten de subsidiabele kosten duidelijk specificeren.
7. Uitbetaling
De KfW maakt de subsidie over naar de opgegeven rekening. De verwerkingstijd bedraagt in de praktijk 4–8 weken na indiening van het besteedingsbewijs.
Voorfinanciering inplannen: De subsidie wordt pas na afronding en controle uitgekeerd. De volledige kosten moeten eerst worden voorgeschoten. Het KfW-aanvullend krediet (358/359) kan hierbij als overbruggingsfinanciering dienen.
Veelgemaakte fouten vermijden
| Fout | Gevolg | Oplossing |
|---|---|---|
| Opdracht getekend vóór aanvraag | Subsidie vervalt volledig | Eerst toekenningsbesluit afwachten |
| Geen energieadviseur ingeschakeld | Aanvraag wordt afgewezen | EEE vanaf het begin betrekken |
| Hydraulische balancering vergeten | Uitbetaling wordt geweigerd | In de offerte opnemen |
| Inkomensbewijs te oud | Inkomensbonus vervalt | Belastingaanslag max. 2 jaar oud |
| Geluidseis niet gecontroleerd | Apparaat niet subsidiabel | Productblad vergelijken met TA Lärm-waarden |
Regionale aanvullende subsidies
Naast de federale subsidie bieden veel Duitse deelstaten en gemeenten eigen subsidieprogramma's aan. Deze zijn deels combineerbaar met de KfW-subsidie:
- Baden-Württemberg: Deelstaatprogramma "Wohnen mit Zukunft: Erneuerbare Energien" – subsidie tot 3.000 € voor warmtepompen
- Beieren: Bayerisches Modernisierungsprogramm (BayModR) – voordelige leningen
- NRW: progres.nrw – bonus voor aardwarmtepompen tot 3.750 €
- Gemeentelijke programma's: Veel steden en gemeenten verlenen aanvullende subsidies van 500 tot 2.000 €
Tip: Een overzicht van alle regionale subsidieprogramma's biedt de subsidiedatabase van het BMWK. Controleer vóór de aanvraag welke programma's in uw regio beschikbaar en met de KfW-subsidie combineerbaar zijn.
Samenvatting: Subsidie in één oogopslag
| Component | Percentage | Voorwaarde |
|---|---|---|
| Basissubsidie | 30 % | JAZ ≥ 3,0, alle eigenaren |
| Klimaatsnelheidsbonus | 20 % | Zelfbewoner, vervanging fossiele verwarming |
| Inkomensbonus | 30 % | Zelfbewoner, inkomen < 40.000 € |
| Efficiëntiebonus | 5 % | Natuurlijk koudemiddel of aardwarmte/water |
| Max. subsidiepercentage | 70 % | |
| Max. subsidie (eengezinsw.) | 21.000 € | Bij 30.000 € subsidiabele kosten |
Conclusie: De warmtepompsubsidie 2026 dekt tot 70 % van de investeringskosten – een niveau dat in de komende jaren naar verwachting zal dalen. Wie de verwarmingsvervanging plant, zou de aanvraag bij voorkeur vóór eind 2028 moeten indienen om de volledige klimaatsnelheidsbonus van 20 % mee te nemen. Met een energieadviseur, tijdige aanvraag en volledige documentatie is het proces betrouwbaar te doorlopen.
Overzicht van deze serie
| Nr. | Artikel | Onderwerp |
|---|---|---|
| 1 | Warmtepomp: de complete gids | Overzicht en introductie |
| 2 | Hoe werkt een warmtepomp? | Fysische basis |
| 3 | De componenten | Warmtewisselaar, compressor, expansieventiel |
| 4 | Kengetallen en dimensionering | COP, JAZ, ontwerp |
| 5 | Bedrijfswijzen | Monovalent, bivalent, hybride |
| 6 | Warmtepomptypen en zonne-integratie | Typen & combinatie met PV |
| 7 | SCOP uitgelegd | Seizoensgebonden rendementsgraad |
| 8 | Optimalisatie & instelling | Praktijkgids voor gebruik |
| 9 | Vermogen berekenen | Dimensionering |
| 10 | Kosten warmtepomp 2026 | Aanschaf, installatie, exploitatie |
| 11 | Warmtepomp in bestaande bouw | Efficiënt gebruik in bestaande bouw |
| 12 | Stroomverbruik per jaar | Verbruik per gebouwtype |
| 13 | Besparen op stookkosten met een warmtepomp | Kostenvergelijking gas/olie/WP |
| 14 | Zonne-energie en warmtepomp: het droomteam | PV + WP combinatie |
| 15 | Subsidies warmtepomp 2026 | U bent hier |
Bronnen
- KfW: Heizungsförderung für Privatpersonen – Wohngebäude (Programm 458)
- BAFA: Bundesförderung für effiziente Gebäude – Übersicht
- Finanztip: Wärmepumpe-Förderung 2026
- BMWK: Förderdatenbank
- BWP: BEG-Förderung – Neue Schallanforderungen
- Vattenfall: Wärmepumpe Förderung 2026
Dimensioneer nu uw warmtepomp
Met onze gratis warmtepompcalculator bepaalt u het benodigde vermogen en de seizoensprestatiefactor voor uw individuele situatie volgens VDI 4650.